In het merkenrecht kan een merk zijn geldigheid verliezen door verval. Verval betekent dat het recht op het merk ophoudt te bestaan, meestal met terugwerkende kracht tot het moment waarop de vervalgrond is ontstaan. De meest voorkomende grond is het niet-gebruik van het merk. Als een merk gedurende een ononderbroken periode van vijf jaar niet normaal is gebruikt voor de ingeschreven waren of diensten in het betrokken rechtsgebied, kan een belanghebbende verval inroepen. Wat als ‘normaal gebruik’ geldt, hangt af van de aard van de waren of diensten en de omstandigheden van de markt, maar symbolisch gebruik of slechts interne handelingen zijn onvoldoende.
Een tweede grond voor verval is het verworden van het merk tot een soortnaam. Dit gebeurt wanneer het merk in het economisch verkeer zijn onderscheidend vermogen verliest doordat het publiek het uitsluitend als aanduiding voor een productsoort of dienst ziet (bijvoorbeeld bij voormalige merken als ‘cellophane’ of ‘escalator’ in sommige landen). Ook misleidend gebruik kan tot verval leiden: wanneer het merk zodanig wordt gebruikt dat het publiek wordt misleid over bijvoorbeeld de aard, kwaliteit of geografische herkomst van de waren of diensten.
Verval kan doorgaans alleen worden vastgesteld door een bevoegde instantie, zoals het EUIPO voor Uniemerken of de nationale rechter voor nationale merken. De procedure wordt meestal ingeleid op verzoek van een belanghebbende, maar in sommige gevallen kan verval ambtshalve worden vastgesteld. Wanneer verval wordt uitgesproken, geldt dit voor de hele registratie of voor het deel van de waren of diensten waarvoor de vervalgrond bestaat.
Het effect van verval is dat de merkhouder vanaf de ingangsdatum van het verval geen beroep meer kan doen op het exclusieve recht. In de praktijk betekent dit dat anderen het teken vrij mogen gebruiken, tenzij er andere rechten of regels van toepassing zijn. Verval verschilt van nietigheid: bij verval verliest het merk zijn recht door gebeurtenissen na registratie, terwijl nietigheid wordt vastgesteld omdat het merk bij registratie al niet voldeed aan de wettelijke vereisten.